Arsa aldıktan sonra ev yapmak için sırasıyla hangi izinleri almam gerekir?

Sıralamayı adım adım söyleyeyim. İlk iş, parselin bağlı olduğu belediyeden yazılı imar durumu belgesini (imar çapı) almaktır; burada arsanın konuta açık olup olmadığı, kaç kat, hangi emsal ve hangi çekme mesafesiyle yapı yapılabileceği görünür. İkinci adım, parselin zeminini ölçtürmektir; zemin ve temel etüdü raporu olmadan sağlıklı proje çıkmaz. Üçüncü adımda yetkili mimar ve mühendisler mimari, statik ve tesisat projelerini hazırlar; bu projeler belediyede incelenip onaylanır.

Projeler onaylanınca sıra yapı ruhsatına gelir. 3194 sayılı İmar Kanunu'na göre ruhsatsız yapı yapılamaz; belediye ya da valilik, evrak eksiksizse başvurudan sonra en geç otuz gün içinde ruhsatı verir. Ruhsatı aldıktan sonra iki yıl içinde inşaata başlamanız, başlama tarihiyle birlikte beş yıl içinde de bitirmeniz gerekir; yoksa ruhsat düşer ve yenilenmesi gerekir. İnşaat, çoğu yapıda yapı denetim kuruluşunun gözetiminde yürür. Bina bittiğinde son adım yapı kullanma izin belgesidir, yani halk arasında iskan; bu belge alınmadan elektrik, su ve kanalizasyon aboneliği bağlanmaz, kat mülkiyeti de kurulamaz.

En sık düşülen tuzak, sırayı atlamaktır. Kimi satıcı "sen al, ruhsatı sonra hallederiz" der; oysa imar durumu konuta kapalıysa ne proje ne ruhsat çıkar, ödenen para toprakta kilitli kalır. Almadan önce imar durumunu belediyeden yazılı isteyin, sözle anlatılana değil kâğıda bakın; ruhsatsız atılan temel, ilerde yıkım kararı ve para cezasıyla geri döner. Süreç ilçeden ilçeye ayrıntıda değişir; kararı vermeden önce ilgili belediyenin imar müdürlüğünden ve bir mimardan teyit almak yerinde olur. Bu yazı yalnızca bilgilendirmedir; hukuki, vergisel ve finansal konularda resmî kurumların ve kendi uzmanınızın görüşü esastır.