İmar parseli ile kadastro parseli arasındaki fark nedir?

Kadastro, arazinin zeminini ölçüp mülkiyet sınırlarını tapuya işleyen çalışmadır; kadastro parseli o günkü fiili durumu gösterir. Şekli çoğu zaman düzensizdir, vasfı "tarla" olabilir ve tek başına yapılaşmaya hazır olduğu anlamına gelmez. İmar parseli ise bir üst aşamadır: önce onaylı bir imar planı gelir, sonra belediye o alanda imar uygulaması (arazi ve arsa düzenlemesi) yapar. Bu düzenlemede yol, yeşil alan, okul gibi kamusal alanlar için parselden bir pay kesilir; parsel yeniden şekillenir, hatta bazen yeri değişir. İşte bu işlemin sonunda ortaya çıkan, plana uygun, cephesi ve şekli düzgün, yapı ruhsatı alınabilir parsele imar parseli denir.

Ne yapmalı? Bir parselin hangi aşamada olduğunu göz kararıyla değil, belgeyle öğren. İlgili belediyenin imar müdürlüğünden imar durumu belgesi al: parsel onaylı imar planı içinde mi, imar uygulaması yapılmış mı, yani "imar parseli" çıkmış mı? Tapudaki vasfa da bak; "tarla" yazan bir kadastro parseli ile "arsa" vasıflı imar parseli aynı şey değildir. Kamu payı (düzenleme ortaklık payı) daha önce kesilmiş mi yoksa ileride mi kesilecek, bunu da sor. Oranlar ve süreçler mevzuata göre değişebildiği için kesin bilgi resmî kurumdan alınır.

En sık düşülen tuzak: imar planı sınırı içinde kalan bir kadastro parselini "nasılsa imara girer" diye peşin arsa parası ödeyerek almak. Plan içinde olmak, o parselin bugün yapılaşmaya hazır olduğu anlamına gelmez; imar uygulaması yapılana kadar parselin son şekli, yüzölçümü ve kamu payı kesintisinden sonra sana kalacak kısım belli değildir. Parselin bir bölümü yola veya yeşil alana denk gelebilir. Kadastro parselini imar parseli sanıp fiyatını ona göre ödemek, parseli yerinde göremeden alanın en pahalıya mal olan hatasıdır. Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır; parselin güncel imar durumu, vasfı ve olası kesintiler için ilgili belediye, tapu müdürlüğü ve gerekirse mali müşavir/avukat esastır, yatırım tavsiyesi değildir.