Dededen kalan, tapusu hâlâ dedemin adına olan tarlanın tapusunu nasıl alırız?
Tapu hâlâ dedenin adınaysa tarla hukuken onun adına kayıtlıdır; bu yüzden e-Devlet'te senin üzerine görünmez ve hiçbir mirasçı onu tek başına satamaz. Önce mirasçılık belgesi, sonra veraset ve intikal beyanı, en sonda tapuda mirasçılar adına tescil gelir. Geciktikçe araya yeni ölümler girer, paylar torunlara dağılır, imza sayısı artar.
Bu soru kendi arsanız ya da tarlanız için mi?
Ada ve parseliyle başvurun; resmî kayıtlara birlikte bakılır. Başvurular tek tek okunur; uygun görülenlere dönülür.
Dededen kalan tarlada tapu yıllarca 'nasılsa bizim' denip dedenin adında bırakılmış olabilir. İntikal yapılana kadar parsel hukuken hâlâ vefat eden kişinin adına kayıtlıdır. Bu yüzden e-Devlet'teki tapu sorgusunda o tarla senin üzerine görünmez; e-Devlet yalnız senin adına kayıtlı taşınmazları gösterir.
İşin sırası bellidir. Önce mirasçılık belgesi çıkarılır: ihtilaf yoksa noterden, ihtilaflı hallerde sulh hukuk mahkemesinden. Mirasçılardan biri kayıp, ulaşılamıyor ya da itiraz ediyorsa süreç mahkemeye taşınır ve uzar. Ardından vergi dairesine veraset ve intikal beyannamesi verilir; vergi kapatılıp ilişik kesme belgesi alınır. Son adımda tapu müdürlüğünde tarla mirasçılar adına tescil edilir; bu tescilde çoğu zaman satıştaki tapu harcı çıkmaz, döner sermaye ve işlem giderleri olur.
Dededen kalan tarlada asıl zorluk mirasçı sayısıdır. İntikal bekledikçe araya yeni ölümler girer, paylar torunlara, gelinlere, damatlara dağılır; tek imzayla dönecek iş onlarca imzaya döner. İntikal sonrası tapu önce elbirliği mülkiyeti olarak görünür: satış ve çoğu işlem bütün mirasçıların imzasını ister. Yurt dışında yaşayan mirasçılar konsolosluktan verecekleri vekâletle bu işleri gelmeden yürütebilir; vekâlette veraset ve intikal işlemleri ile varsa satış yetkisi açıkça yazmalıdır.
Tarla olduğu için bir kural daha var: yeter gelirli tarımsal arazi büyüklüğünün altındaki tarım arazisi mirasçılar arasında fiilen bölünemez, tek parça olarak devredilir. Mirasçılar anlaşırsa araziyi içlerinden tarımla uğraşan bir mirasçıya (ehil mirasçı) devreder, birlikte satar ya da aile malları ortaklığı kurarak ortak işletir; anlaşamazlarsa mahkeme karar verir. Tarım arazisinde mirasa ilişkin süreler de vardır; senin dosyana hangisinin uyduğunu İl ya da İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğü ile tapu müdürlüğünden sor.
Bu bir bilgilendirmedir, hukuki ya da vergisel tavsiye değildir. Mirasçıların kim olduğu, payları ve tarlanın hangi kurala tabi olduğu dosyadan dosyaya değişir; kesin durum için tapu müdürlüğü, vergi dairesi ve İl Tarım ve Orman Müdürlüğü esastır, gerektiğinde avukata ve mali müşavire danış.
"Dededen kalan tarlada her geçen yıl bir imza daha ekler; intikali bugün yapan, yarın kuzen kovalamaz."
SÖZLÜKTE: YETER GELİRLİ TARIMSAL ARAZİ · İLİŞİK KESME BELGESİ · VERASET VE İNTİKAL · EHİL MİRASÇI · TAPU HARCI
BUNU SORAN ŞUNLARI DA SORDU
Önce noterden veya sulh hukuk mahkemesinden veraset ilamını (mirasçılık belgesi) alır, vergi dairesine veraset ve intikal beyanı verip ilişik kesme belgeni çıkarır, sonra tüm mirasçılarla tapu müdürlüğünde arsayı mirasçılar adına tescil ettirirsin.
Yeter gelirli büyüklüğün altındaki tarım arazisi kardeşler arasında fiilen bölünemez; tek parça olarak devredilir. Mirasçılar anlaşırsa, mirasın açılmasından itibaren 1 yıl içinde araziyi ehil mirasçıya devreder, birlikte satar, aile malları ortaklığı ya da limited şirket kurar. Anlaşma çıkmazsa mahkeme, ehil mirasçıya bedeli karşılığında devre ya da satışa karar verir.
e-Devlet'e (turkiye.gov.tr) T.C. kimlik ve şifrenle girip "Tapu Bilgileri Sorgulama" hizmetini açarsın; üzerine kayıtlı bütün taşınmazlar ada-parsel, nitelik ve hisseyle listelenir. Yalnız kendi mülkünü görürsün, başkasının parselini değil.
Miras kalan arsa rehberi →Konu rehberi: Miras kalan arsa: haklarını bil →Sorunun parselindeki karşılığı mı lazım?
Ada-parseli başvuru formuyla ilet. Başvurular tek tek okunur, uygun görülenlere dönüş yapılır.
Başvurular tek tek incelenir · Satış baskısı yok · Uygun görülene dönülür