Hisseli tapulu arsa alınır mı?

Arsa, hisse senedi gibi anında nakde dönmez; likiditesi doğası gereği düşüktür. Ama zorluk parsele göre değişir: imarı net, yolu olan, müstakil tapulu temiz parsel makul sürede alıcı bulur; hisseli, yolsuz, ihtilaflı olan yıllarca elde kalır.

Büyük bir tarlanın kadastral olarak bölünmeden, hisse (pay) hâlinde küçük parçalara ayrılıp "kendi hobi bahçen" diye satılmasıdır. Alan aslında bağımsız bir parsel değil, ortak mülkün bir oranını alır; sınırları çakılı değildir, müstakil tapuya çıkış garanti değildir.

İkisi de ortak mülkiyettir ama satış gücün farklıdır. Elbirliğinde (iştirak, çoğu miras kalan yerde) senin ayrılmış payın yoktur; satış tüm mirasçıların oybirliğini ister. Paylı (müşterek) mülkiyette belirli bir payın (örneğin 1/4) vardır ve payını, ortakların önalım hakkı saklı kalmak üzere, tek başına satabilirsin.

5403 sayılı Kanun'a göre tarla, asgari büyüklüğün altına ifraz edilemez: mutlak, marjinal ve özel ürün arazisi 2 hektar (20 dönüm), dikili arazi 0,5 hektar (5 dönüm), örtüaltı 0,3 hektar (3 dönüm). Ayrıca Bakanlığın ilçe bazlı belirlediği "yeter gelirli tarımsal arazi" büyüklüğünün altında hisse ve paydaş sayısı artırılamaz.

Vaden kısa ve tek başına karar vermek istiyorsan tam (müstakil) tapu al. Hisseli tapu daha ucuzdur ama payın metrekare değil orandır: satış, inşaat ve taksim için ortak-bağımlılık, ortakların önalım (şufa) hakkı ve plansız alanda ifraz kısıtı doğar. Ucuzluğun bedeli bu kilitlenmedir.