Fındık bahçesi, bağ ya da meyve bahçesi kaç dönüme kadar bölünebilir?
Bağ, bahçe, meyvelik gibi dikili tarım arazisi kural olarak 5 dönümün (0,5 hektar) altına bölünemez. Fındık, çay, zeytin gibi özel iklim isteyen ürünlerin arazisinde, arazi özelliği gerektiriyorsa Bakanlık onayıyla daha küçük parsel oluşabilir. Bahçenin hangi sınıfta olduğunu tapudaki kelime değil, İl Tarım ve Orman Müdürlüğü söyler.
Kendi arsanız için ne yapmak istiyorsunuz?
Ada ve parseliyle başvurun; resmî kayıtlara birlikte bakılır. Başvurular tek tek okunur; uygun görülenlere dönülür.
5403 sayılı Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanunu tarım arazisini sınıflara ayırır ve her sınıf için ayrı bir bölünme sınırı koyar. Dikili tarım arazisi; bağ, bahçe, meyvelik, zeytinlik gibi çok yıllık ağaç ve asmalarla değerlenen topraktır. Bu sınıfta asgari bölünme büyüklüğü 0,5 hektardır, yani 5 dönüm (5.000 metrekare). Karşılaştırma için: mutlak, marjinal ve özel ürün arazisinde sınır 20 dönüm, sera (örtüaltı) arazisinde 3 dönümdür.
Kanunda dar bir istisna vardır: çay, fındık, zeytin gibi özel iklim ve toprak isteyen ürünlerin yetiştiği arazilerde, arazi özelliği gerektiriyorsa Bakanlık onayıyla daha küçük parsel oluşabilir. Bu bir hak değil, izne bağlı bir ihtimaldir. 'Fındıklık nasılsa küçük bölünür' diye satış ya da paylaşım planı kurulmaz; önce onay yazısı görülür.
Bölünme sınırından ayrı ikinci bir eşik daha vardır: yeter gelirli tarımsal arazi büyüklüğü. Bunu Bakanlık ilçe ilçe belirler ve bu büyüklüğün altındaki arazide hissedar sayısı artırılamaz. Sulu arazi kuruya göre daha küçük parçalara ayrılabilir, çünkü aynı geliri daha az yerden verir. Bu yüzden aynı büyüklükteki iki bahçenin bölünme durumu farklı çıkabilir.
Tapuda 'bahçe' ya da 'tarla' yazması, arazinin sınıfını tek başına söylemez; sınıfı İl ya da İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğü resmî kayıtla tespit eder. Bölmeyi düşünüyorsan önce bu müdürlükten sınıfı ve ilçe eşiğini yazılı iste; bölme (ifraz) şartını ayrıca belediyeden, belediye sınırları dışında il özel idaresinden öğren.
Bu bir bilgilendirmedir, hukuki tavsiye değildir. Bahçenin sınıfı, ilçedeki yeter gelir büyüklüğü ve bölünüp bölünemeyeceği parsele ve güncel mevzuata göre değişir; kesin durum için İl Tarım ve Orman Müdürlüğü ile tapu müdürlüğünden yazılı bilgi al, gerekirse avukata danış.
"Bahçede bölünmeyi ağaç değil, Tarım Müdürlüğü'nün yazısı söyler; yazı yoksa bölme hesabı da yoktur."
SÖZLÜKTE: YETER GELİRLİ TARIMSAL ARAZİ · İFRAZ
BUNU SORAN ŞUNLARI DA SORDU
5403 sayılı Kanun'a göre tarla; mutlak, marjinal ve özel ürün arazisinde 20 dönümün (2 hektar), dikili arazide 5 dönümün, örtüaltında 3 dönümün altına bölünemez. Bir dönüm 1.000 metrekaredir. Ayrıca Bakanlığın ilçe ilçe belirlediği "yeter gelirli tarımsal arazi" büyüklüğünün altında hisse ve paydaş sayısı artırılamaz.
Dikili tarım arazisi bağ, zeytin, meyve gibi çok yıllık ağaç tarımı yapılan yerdir; mutlak arazi en verimli düz, marjinal arazi verimi düşük topraktır. Sulu tarla sulanabilen, kurudan verimli ve değerli tarladır. 5403 sayılı Kanun'a göre mutlak, özel ürün, dikili ve sulu arazi kural olarak tarım dışına açılamaz; marjinal (çoğunlukla kuru) arazi toprak koruma projesiyle açılabilir.
Bölebilirsin ama sınır var. Üst ölçekli planı olmayan iskan dışı alanda ifrazla oluşan her parsel 5.000 m2'nin altına inemez ve kadastral yola en az 25 m cephesi olmalı. Köy yerleşik alanında bir taşınmazdan en çok 5 parsel çıkar, ifrazla oluşan parsel bir daha bölünemez.
Tarla ve tarım arazisi alma rehberi →Konu rehberi: Zeytinlik arazi gerçeği →Sorunun parselindeki karşılığı mı lazım?
Ada-parseli başvuru formuyla ilet. Başvurular tek tek okunur, uygun görülenlere dönüş yapılır.
Başvurular tek tek incelenir · Satış baskısı yok · Uygun görülene dönülür